Eritrea

ኣብ ክልል ኦሮምያ ዝተላዕለ ተቓውሞ ኣብ ልዕሊ ንጹሃን ዜጋታት መጥቓዕቲ ምፍጻሙ ኮሚሽን ፖሊስ'ቲ ክልል ኣፍሊጡ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ ኢትዮጵያ ድሕሪ ሞት ፍሉጥ ደራፋይ ሃጫሉ ሁንዴሳ ብዝሰዓበ ጎንጺ፥ ኣብ ኦሮሚያ ካብ ዘለዋ 320 ወረዳታት ኣብ 40 ወረዳታት ኣብ ልዕሊ ንጹሃን ውልቀ-ሰባት መጥቃዕቲ ከም ዝተፈጸመ ኮሚሽነር ፖሊስ ክልል ኦሮሚያ ጀነራል ኣራርሳ መርዶሳ ሓቢሩ። ዛጊት 11 ኣባላት ጸጥታ ዝርከብዎም 155 ሰባት ከምዝሞቱ`ውን ኣፍሊጡ`ሎ። ኣብ ገሊኡ ከባብታት ሓደ ብሄር ዒላማ ዝኾነሉ ተርእዮ እንተነበረ`ኳ ኣብ ካልእ ከባብታት ድማ ዝተፈላለዩ ብሄረ-ሰባት ዒላማ ዝኾንሉ ከም ዝነበረ`ውን ጠቒሱ`ሎ፥ ​ብመሰረት ሓበሬታ ነበርትን ሰበ-ስልጣንን ድሕሪ ሞት ስነ-ጥበባዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ ዝተላዕለ ተቓውሞ ቀልጢፉ`ዩ ናብ መጥቃዕቲ ውልቀሰባት ተቐይሩ። ንጹሃን ዜጋታት ተጠቒዖምን፥  ተቐቲሎምን፥ ከምኡ`ውን ንብረቶም ዓንዩ።  ኮሚሽነር ፖሊስ ኦሮሚያ ጀነራል ኣራርሳ መርዶሳ ንድምጺ ኣሜሪካ ከም ዝሓበሮ፥  እቲ መጥቃዕቲ ፥  ኣብቲ ክልል ካብ ዘለዋ 320 ወረዳታት ኣብ 40 ተፈጺሙ`ሎ። ኣብ ክልል ኦሮሚያ 155 ሰባት ከም ዝሞቱ` ካብኣቶም እቶም 11 ኣባላት ጸጥታ ምዃኖም`ውን ኣረጋጊጹ`ሎ። እቲ መጥቃዕቲ ብኣባትር፥ ብእምኒ ብጎዘሞን ብቦምባታትን ከምዝተፈጸመ ዝገለጸ ኮሚሽነር ፖሊስ፥ ኣብ ገለ ከባብታት ዝተወሰኑ ኣባላት ብሄረሰብ ዒላማ ከም ዝኾኑ፥ ኣብ ካልኦት ድማ ሃይማኖታዊ ጉጅለታት ዒላማ ከም ዝኾኑ ገሊጹ። ኣተሓሒዙ ድማ፥ ኣብ ሓደ ሓደ ከባብታት ድማ ዝተፈላለዩ ብሄረ-ሰባት`ዮም ዒላማ ኮይኖም ኔሮም ኢሉ። ብሓፈሽኡ ግን ኢሉ እቲ ፖሊስ ኮሚሽነር ፥ ንጹሃን ሓረስቶትን ተራ ዜጋታትን`ዮም ዒላም ኮይኖምን ተቐቲሎምን። በቲ መጥቃዕቲ ብዙሓት ተጠርጠርቲ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ከምዝኣተዉን ነቲ ገበን ንምጽራይ መርመራታት ይቕጽል ከምዘሎን`ውን ኣፍሊጡ`ሎ። ብኻልእ ወገን፥ መራሒ ተቓዋሚ ፓርቲ ፈደራሊስት ኮንግረስ ኦሮሞ መራራ ጉዲና፥ ኣብ ቤት ማእሰርቲ ዝርከቡ ምኽትል ኣቦ-መንበሩ በቀለ ገርባ፥ ጸሓፊኡ ደጀኔ ጣፋን ኣባል ፓርቶም ጃዋር መሃመድን፥ ምስ ቤተሰቦም ከምዝራኸቡ ሓቢሩ እንተኾነ ብጠበቓታቶም ክብጽሑ ከምዘይተፈቐደሎም ንድምጺ ኣሜሪካ  ገሊጹ። ዶ/ር መራራ ኣብቲ ምስ ድምጺ ኣሜሪካ ኣብ ዘካየዶ ቃለ-መጠይቕ፥ መንግስቲ ነዛ ሃገር ንምርግጋእ ሃገራዊ ዕርቂ ከምጽእ ኣለዎ ክብል ሓቲቱ`ሎ። ከምኡ`ውን ኣብ ቤት-ማእሰርቲ ዝርከቡ ኣቦ-መንበር ባልዳራስ ዝተባህለ ፓርቲ ኣቶ እስክንድር ነጋን ካልኦት ኣባላቶምን፡ ከምኡ`ውን ኣቦ-መንበር ሃገር-ለኸ ምንቅስቓስ ኢትዮጵያውያን ዝተባህለ ፓርቲ ኣቶ ይልቃል ጌትነት፥ ጠበቓኦም ከዘራርቦም ከምዘይክኣለ፥ ኣባላት መሪሕነት`ቲ ፓርቲን ጠበቓታቶምን ኣፍሊጦም ኣለዉ። ንከዘራርብዎም`ውን ሓቲቶም ኣለዉ።  ብኻልእ ወገን ኣብዚ ኣብ ኣሜሪካን  ኤውሮጳን ኣብ ዝርከባ ገለ ከተማታት ዝርከቡ ኣባላት ማሕበረሰብ ኦሮሞ፥ ቀተልቲ ኣርቲስት ሃጫሉ ተጻርዮም ናብ ፍርዲ ክቐርቡ፥ ምምሕዳር ቀዳማይ ሚንስተር ኣቢይ ኣሕመድ ካብ ስልጣን ክወርድ ዝጽውዑ ሰልፍታት ይካየዱ`ለዉ።  ካብ መንጎ`ቶም ኣተሓባበርቲ ሰልፍታት ንድምጺ ኣሜሪካ  ክገልጹ ከለዉ፥ ህይወት ደቂሰባት ዝቐዝፉ ተግባራት ብውጋዝ፥ ብቪድዮ ዝመሓላለፉ  ጽልኢ ዝሓዘሉ መልእኽትታት ናይቶም ውልቀሰባት`ምበር ንህዝቢ ኦሮሞ ዝውክሉ ኣይኮኑን ኢሎም ኣለዉ። ብኻልእ ዝተኣሳሰር ዜና ኮሚሽነር ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ ዳኒኤል በቀለ፡  ተኣሲሮም ዘለዉ እስክንድር ነጋን ሪፖርተር ኦሮሞ መዲያ ኔትወርክ ሸመስዲን ጣሃን ኣብ ዝተታሕዘሉ እዋን ማህረምቲ ከምዝተፈጸሞም ፖሊስ ኣረጋጊጹልና ኣሎ ኢሉ። እንተኾነ እቲ ጉድኣት ፈኩስ ምዃኑ ፖሊስ ከምዝሓበሮ ገሊጹ`ሎ። ኮሚሽነር ዳኒኤል ንንድምጺ ኣሜሪካ  ክገልጽ ከሎ፥ ኣብ`ዚ ቀረባ ምስ ዝተኣስሩ እስክንድር ነጋ፥ በቀለ ገርባ፥ ከምኡ`ውን ምስ ጃዋር መሓመድ ከምዝተዘራረበ ኣፍሊጡ`ሎ።      

ፈነወ ትግርኛ ሶሉስ

VOAnews Tigrigna -

ፈነወ ትግርኛ ብናይ`ዚ መዓልቲ ዓበይቲ ዜና ይጅምር ። ካብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝረኽቦም ቃለ-መጠይቓትን ሰሙናዊ መደባትን ድማ የስዕብ ። ሰሙናዊ መደባት ሰሉስ፡ ኤርትራውያን ኣብ ኣመሪካ/ ኣመሪካና

ፓርላማ ኢትዮጵያ ናይ 2013 ዓ\ም በጀት 467 ቢሊዮን ብር ኣፅዲቑ

VOAnews Tigrigna -

ናይ ኢትዮጵያ ቤት ምኽሪ ወከልቲ ህዝቢ ሎማዕንቲ ሰሉስ ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ኣሕመደ ብሃንደበት ዝተረኸብሉ ኣብ ዝተብሃለ ኣኼባ ናይ 2013 ዓ\ም 467 ቢሊዮን ብር ኣፅዲቑ።ካብዚ 351 ቢሊዮን ብር ካብ ውሽጢ ሃገር ዝእከብ ኮይኑ ዝተረፈ 126 ቢሊዮን ድማ ካብ ወፃእን ውሽጥን ብልቓሕ ዝርከብ እዩ ተባሂሉ ኣሎ።  ኣፈ ጉባኤ ፓርላማ ኣቶ ታገሰ ጫፎ እቲ በጀት ብምሉእ ድምፂ ከምዝፀደቐ ገሊፆም።  ኣብ ህልው ኩነታት መብርሂ ዝሃቡ ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ኣብ ወፃኢ ሃገር ዝርከቡ ኢትዮጵያዊያን ንህዝቢ ኦሮሞን ንኢትዮጵያን ናይ ምክፍፋል ወፍሪ ምክያድ ጠጠው ኣቢሎም ናብ ውሽጢ ሃገር ኣትዮም ክቃለሱ ሓቲቶም።  ኦሮሞ ኣብቶም ዝሓለፉ ሓደ ምእቲ ዓመት ንነፃነቱ ተቓሊሱ ነፃ ወፂኡ እዩ ድሕሪ ሎሚ ናይ ዕጥቒ ቓልሲ የድሊ እዩ ዝብል እምነት የበለይን ኢሎም።ሰላማዊ መንገድን ኵናትን ኣጣሚርካ ምኻድ ግን ኣይክኣልን ኢሎም።  ‘'ንኢትዮጵያ ምፍራስ ዝክኣል መጀመሪያ ንዓና ብምፍራስ እዩ’’ ዝበሉ ንሶም ‘’ንሕና እናሃለና ንኢትዮጵያ ምፍራስ ዘይፍቀድ ምዃኑ ብዝግባእ ምርዳእ ይካእል፤ኣይፍቀድን’’ ኢሎም። ‘’ንሕና እናመራሕና፣ንሕና ብህይወት እናሃለና ናይ ኢትዮጵያ ምፍራስ ኣይንፈቅድን።ዝኾነ ይኹን ሰብ ትሕቲ ኢትዮጵያ እዩ።ሰላም ኣይደልን፣ዴሞክራሲ ኣየድልን፣ ኵናት እዩ መፍትሒኡ ዝብሃል እንተኾይኑ ድማ ሕጊ ናይ ምኽባር ስራሕ ክስራሕ እዩ።ሕዚ ዘሎ ፖለቲካ ኣብ ቅንኢ ዝተመስረተ ፖለቲካ፣ ንኦሮሞ ዝኸፋፍል ፖለቲካ፣ ንኢትዮጵያ ዝኸፋፍል ፖለቲካ ኣይጠቅምን’' እዮም ኢሎም ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ።  ኦሮሞ ሓደ እዩ ምስ ካልኦት ኢትዮጵያዊያን ብሓባር ንኢትዮጵያ ክሃንፅ እዩ ኢሎም ብምውሳኽ።  ሞት ሃጫሉ ሁንዴሳ ስዒቡ ዝተልዓለ ሁከት ይኹን ዝወረደ ጉድኣት ብዝምልከት ኣብ ናይ ሎማዕንቲ ውዕሎ ብሪፖርት ይኹን ካብ ኣባላት ፓርላማ ዝቐረበ ሪኢቶ ኣይነበረን።  ብዛዕባ ግድብ ህዳሴ ኣብዝሃብዎ ሰፊሕ መብርሂ ኣብዚ ኣዳራሽ ብዝርዝር ከቕርቡዎ ዘይደልዩ ጉዳይ እንተኾነ እውን ኣብቶም ዝሓለፉ ክልተ ዓመታት ክኽበረሉ ዝግባእ ዝበሉዎ ስራሕ ምስርሑ ሓቢሮም።እኒ ግብፂ ጉዳይ ግድብ ህዳሴ ናብ ሕቡራት መንግስታትን ናብ ዓረብ ሊግ ወሲዶምዎ ዝነበሩ ሎሚ ናይ ኢትዮጵያ ዲፕሎማሲ ስለዝስዓረ ናብ ሕብረት ኣፍሪካ ተመሊሱ ኣሎ እዚ ዓብይ ዓወት እዩ ኢሎም።  ቀዳማይ ምንስቴር ኣብይ ኣሕመደ ምርጫ ብዝምልከት ኣብ ዝሃብዎ ሪኢቶ ኮሮናቫይረስ እንተዘይመፅእ ነይሩ ምርጫ ክካየድ ካብ ኩሉ ንላዕሊ ንሶም ናይ ዝመርሑዎ ብልፅግና ፓርቲ ድልየት ዝልዓለን ድልውነትን ከምዝነበረ ሓቢሮም።ኮይኑ ግን ኣብዚ ሕዚ እዋን ብዙሓት ሃገራት ብናቶም ኣገላልፃ 58 ዝኾና ሃገራት ብሰንኪ ኮሮናቫይረስ ምርጫ ከምዘናውሓ ሓቢሮም።  በቲ ሕዚ ዘለዎ ኩነታት ምርጫ ንምክያድ እንተድኣ ተፈቲኑ ከምቲ ዝለመደናዮን ልሙድን ድራማ እዩ ክኸውን፤ዴሞክራሲ ኣይመፅእን ኢሎም።

President Isaias returned home concluding working visit to Egypt

Shabait -

President Isaias Afwerki returned home today, 6 July, in the afternoon hours concluding three day working visit to Egypt.

Asmara, 07 July 2020- President Isaias Afwerki returned home today, 6 July, in the afternoon hours concluding three day working visit to Egypt.

President Isaias Afwerki and President Abdel Fattah Al-Sisi of Egypt met and held extensive discussion at Al-Ittihadia Palace in Cairo focusing on bilateral relations and regional developments of interest to the two countries.

The Presidential delegation included, Mr. Osman Saleh, Minister of Foreign Affairs, and Presidential Adviser Mr. Yemane Gebreab.

Contribution to augment National Fund

Shabait -

The report from the Ministry of Health indicated that contribution by nationals inside the country and abroad to combat COVID-19 is continuing.

Asmara, 07 July 2020- The report from the Ministry of Health indicated that contribution by nationals inside the country and abroad to combat COVID-19 is continuing.

Accordingly, association of daily wage workers contributed 6 thousand Nakfa, Tsigereda guest house 7 thousand Nakfa, Mohammed-Birhan sewing enterprise 8 thousand Nakfa and other cooperative associations and small businesses in Anseba, Southern and Central regions contributed a total of 36 thousand Nakfa.

According to the Eritrean Embassy in Italy religious institutions in Rome, Milan and Bologna contributed a total of 8 thousand and 100 Euros.

In related news a number of nationals inside the country and abroad decided that the families renting their houses in various parts of the country to live free of charge ranging one to four months.

ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሰነ ካብ ማእከላይ ባሕሪ ዝደሓኑ 180 ስደተኛታት ሲሲሊ ምእታዎም ተገሊጹ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሰነ ብ ኣርባዕተ ስርሒታት ህይወት ኣድሕን ካብ ማእከላይ ባሕሪ ዝደሓኑ 180 ስደተኛታት ንክራገፉ ፍቓድ ካብ ሰበ ስልጣን ኢጣልያን ማልታን ክጽበዩ ድሕሪ ምጽናሕ ትማሊ ሶኑይ ኣብ  ወደብ ኢምፒደኮሎ ሲሲሊ ምእታዎም ተገሊጹ። እቶም ስደተኛታት  ንናይ 14 መዓልታት ምውሻብ  ሞብይ ዛዛ  ናብ ዝተባህለት መርከብ ምስግጋሮም ውን ተፈሊጡ’ሎ። ወናኒ ነቲ ስርሒት ህይወት ኣድሕን ዘካየደት ኦሻን ቫይኪንግ ዝተባህለት መርከብ  ዝኾነ ዘይመንግስታዊ   ትካል ሓካይም ብዘይዶብ መብዛሕቶም እቶም ስደተኛታት ናይ ‘ስነ ኣእምሮ ጸቕጢ’ ከምዘለዎም ይገልጽ። ኢጣልያ ድሕሪ ብለበዳ ባይረስ ኮሮና ዘጋጠመ ሃስያ  ወደባታት ስደተኛታት ክራገፉ ውሑስ ዘይምዃኑ ብምግላጽ ዘሕለፈቶ  ውሳነ ስደተኛታት ዘይምቕባል ክሳብ ሓምለ 31 ዝጸንሕ ምዃኑ ይፍለጥ።

ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሰነ ካብ ማእከላይ ባሕሪ ዝደሓኑ 180 ስደተኛታት ሲሲሊ ምእታዎም ተገሊጹ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ መወዳእታ ወርሒ ሰነ ብ ኣርባዕተ ስርሒታት ህይወት ኣድሕን ካብ ማእከላይ ባሕሪ ዝደሓኑ 180 ስደተኛታት ንክራገፉ ፍቓድ ካብ ሰበ ስልጣን ኢጣልያን ማልታን ክጽበዩ ድሕሪ ምጽናሕ ትማሊ ሶኑይ ኣብ ወደብ ኢምፒደኮሎ ሲሲሊ ምእታዎም ተገሊጹ።

ኣመሪካ: ቁጽሪ ብቫይረስኮሮና ዝሞቱ ሰባት ልዕሊ 130 ሽሕ በጺሑ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ ኣመሪካ ቁጽሪ ብቫይረስኮሮና ዝሞቱ ሰባት ልዕሊ 130 ሽሕ ምምዝጋቡ ጸብጻብ ጆን ሆፕኪን ዩኒቨርስቲ ትማሊ ሰኑይ ኣመልኪቱ። ብመሰረት ሓበሬታ ጸብጻብ ጆን ሆፕኪስን ዩኒቨርስቲ ኣብ ኣመሪካ 2.9 ሚልዮን በቲ ቫይረስ ዝተለኽፉ ከምዘለው ሓቢሩ። በዚ ድማ ኣመሪካ ቫይረስ ኮሮና ብዘስዓቦ መልከፍትን ሞትን ኣብ ዓለም መሪሕነት ሒዛ ከምዘላ እቲ ጸብጻብ ናይቲ ዩኒቨርስቲ ኣረዲኡ። ኣብ ቀዳማይ ሰሙን ናይዚ ሓድሽ ወርሒ ሓምለ ጥራይ ኣብ ኣመሪካ መዓልታዊ 50 ሽሕ ሓደሽቲ መልከፍቲ ቫይረስኮሮና ከምዝተመዝገበ ተፈሊጡ። ላዕለዋይ ክኢላ ተላባዒ ሕማማት ኣመሪካ ዝኾነ ዶክተር ኣንቶኒ ፋውቺ ኣመሪካ ጌና ኣብ መዓሙቕ ናይቲ ለበዳ ትርከብ ክብል ገሊጹ ነይሩ'ዩ። ኣብ ደቡባዊ ክፋል ኣመሪካ ማእከል ስሕበት ቫይረስ ኮሮና ኮይና ትርከብ ክፍለ ግዝኣት ቴክሳስ ክትኸውን እንከላ ብውሑዱ ኣብ መዓልቲ 8, 700 ሓድሽ መልከፍቲ ቫይረስ ኮሮና ምምዝጋባውን ተጠቒሱ እዩ።

ኣብ ክልል ኦሮሚያን ኣዲስ ኣበባን 166 ሰባት ከምዝተቐትሉ መንግስቲ ኣፍሊጡ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ ኢትዮጵያ ሞት ውርይ ድምፃዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ ስዒቡ ብዝተልዓለ ግጭት ኣብ ክልል ኦሮሚያ 156 ሰባት ኣብ ኣዲስ ኣበባ ድማ 10 ብድምር 166 ሰባት ከምዝተቐተሉ ኮሚሽነራት ፖሊስ ኦሮሚያን ኣዲስ ኣበባን ገሊፆም።  ብኻሊእ ወገን ኣብ ልዕሊ ኣባላት ሓደ ብሄር ዝተብሃሉ ዜጋታት ዝዓለመ መጥቓዕቲ ተፈፂሙ ቁፅሮም ዛጊድ ዘይተፈልጠ ኢትዮጵያዊያን ብኣሰቃቒ ከምዝተቐትሉ ካብቲ መጥቓዕቲ ዝተረፉ ነበርቲ ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ገሊፆም።  ብዝተኣሳሰረ ዜና ኣብዚ ተግባር ተሳቲፎም ተባሂሎም ዝተጠርጠሩ ኣስታት 2,000 ሰባት ኣብ ቁፅፅር ምውዓሎም መንግስቲ ኣፍሊጡ ኣሎ።ፅዮን ግርማ ዘዋደደቶ ፀብፃብ ገብረ ገብረመድህን ተርጕሙ ከቕርቦ እዩ።  22 ሰነ 2012 ዓ/ም ምሸት ኣብ ኣዲስ ኣበባ ከባቢ ገላን ኮንደሚኒየም ብዘይተፈልጡ ሰባት ዝተቐተለ ውሩይ ድምፃዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ ሞት ስዒቡ ኣብ ዝተፈላለዩ ከተማታት ክልል ኦሮሚያ ኣዚዩ ኣሰቃቒ ብዝኾነ ኣገባብ ዝተፈፀመ ቅትለት፣ምጉዳል ኣካልን ወራርን ብዝለዓለ ደረጃ ንብረት ምቅፃል ምፍፃሙ ጉድኣት ዝወረዶምን መሳኻኽርን ምዃኖም ንቪኦኤ ተዛሪቦም ኣለው።  ስድርኦም ኣብ ቅድሚኦም ከምዝተቐተሉዎም ዝዛረቡ፣ንብረቶም ዝተቓፀሎምን ብዘይመፅለሊ ምትራፎም ዝገልፁን ኣብ ዝተፈላለዩ ከተማታት ዝርከቡ ብርክት ዝበሉ ሰባት ንሬድዮ ድምፂ ኣሜሪካ ቃሎም ሂቦም ኣለው።  ኣቶ ደረጀ ኣቦ ኣብ ዞባ ኣርሲ ካብ ከተማ ኣዳማ 26 ኪሎ ሜትር ርሒቓ ኣብ እትርከብ ከተማ ደራ ነባራይ እዮም።ንሶምን ቪኦኤ ዘረራርቦም ካልኦትን ከምዝብልዎ ምሸት 22 ሰነ 2012 ዓ\ም ሃጫሉ ሁንዴሳ ምማቱ ምስተሰምዐ ካብ ለይቲ ጀሚሩ ካብ በትሪ ክሳብ ብረት ዝተሓዙ ብዙሓት ሰባት መጥቓዕቲ ከምዘተፈፀሙን መርሻ ደረጀ ዝተብሃለ ወዲ 28 ዓመት ውላዶም ከምዝተቐትሎምን ብሓዘን ይገልፁ።  ‘’ኣደ ዘይብሉ ውላደይ ኣዕብየ ምህንድስና ትምህርቲ ኣምሂረ ኣብ 2010 ዓ\ም ተመሪቑ ስራሕ ሒዙ 21 ሰነ 2012 ዓ\ም ክሓተኒ መፂኡ ንጉሆ ስዓት ትሽዓተብኣሽሓት ዝቑፀሩ ሰባት መፂኦም ንገዛይ ወሪሮም፣ኣቃፂሎም ብድሕሪት ገዛ ክሃድም ዘውፃእኹዎ ውላደይ ካብ ናይ ሰብ ገዛ ጎሲሶም ኣውፂኦም ቀቲሎምዎ’’ኢሎም።  ንሶም እውን ፖሊስ በፂሖም ናብ ቤተ ክርስቲያን ከምዘእተውዎም ገሊፆም ኣለው። ‘’ኣሽንዃይዶ ኣነ ወለደይን ኣቦ ሓጎይን ተወሊዶም ዝዓበዩ ኣብዚ ኣብ ክልል ኦሮሚያ እዮም’’ ኢሎም ኣቶ ደረጀ።ሸሞንተ ኣባላት ስድራ ከምዝመርሑ ዝገለፁ ንሶም ብዛዕባ ፖለቲካ ዝፈልጦ የብለይን ሓረስታይ እየ ክብሉ ብምረት ገሊፆም።  ወዶም ዝተቐተለሉ ኣገባብ ኣዚዩ ዘስካሕክሕ ስለዝኾነ ብሬድዮ ንምቕራብ ከቢድ ብምዃኑ ኣብዚ ክነሕልፎ ኣይክኣልናን።  ካሊእ ኣባታ ኣቶ መርእድ ኣናጋው ዝተብሃሉ ነባሪ ከተማ ደራ ኣቡኡ ኣብ ቅድሚኡ ከምዝተቐተሉዎ ኣብ ልዕሊኡ እውን ጉድኣት ከምዝወረደ ኣብዚ ሕዚ እዋን ኣብ ሕክምና ዝርከብን ናይ ዓሽራይ ክፍሊ ተምሃራይ እዚ መጥቓዕቲ ዝወረደና ብምንታይ ምኽንያት ምዃኑ ኣይፈልጥን ክብል ገሊፁ።ኣብኡ ናይ ብፅሑልና ቴሌፎን ናብ ኣኽበርቲ ሕጊ እንተቕረበ እውን ‘’ኣይተኣዘዝናን’’ ብዝብል ከይመፁ ብምትራፎም ሒዞም ከምዝቐተሉዎ እናነብዐ ይዛረብ።  ሓፍቶም ንኣቶ መርአድ በጃኹም ነዚ ግፍዒ እዚ ኣወግዱልና ክብላ እናነብዓ ተማሒፂነን።ካሊእ ነባሪ እታ ከተማ እውን እዚ ስቕ ኢሉ ዝተፈፀመ ተራ ነገር ከይኮነስ ኮነ ተባሂሉ ብትምሊ ዝትፈፀመ እዩ ክብል ገሊፁ።  ኣማሓዳሪ ዞባ ኣርሲ ኣቶ ጀማል ኣሊዩ ኣብቲ ዞባ ካብ ዝርከቡ 25 ወረዳታት ኣብ 6 ወረዳታት ብዝተፈፀመ ዘስካሕክሕ ቅትለት ህይወት 34 ሰባት ከምዝጠፍአ ገሊፆም።እቲ ዝተፈፀመ ካብ ዓቕሚ ኣብቲ ከባቢ ዝነበረ ሓይሊ ፖሊስ ከምዝነበረን ናይ ፀጥታ ኣባልት ሓዊሱ ከምዝተቐተሉን ኣረጋጊፆም ኣለው።  ኣቶ ጀማል ከምዝበሉዎ ሞት ሃጫሉ ሁንዴሳ ምስተሰምዐ ካብ ፍርቂ ለይቲ ጀሚሩ መናእሰይ ንተቓውሞ ምውፃእ ምጅማሮም ገሊፆም።  ‘’እቲ ህዝቢ ብሰላማዊ መንገዲ ሓዘኑ ገሊፁ ክምለስ እዩ ኢልና ሓሲብና።ብዝኾነ ይኹን መልክዑ ክፍፀም ኣይነበሮን።ንሕና እውን ሓዚና ኢና።እቲ ህዝቢ ብዝኾነ ይኹን ንመንግስቲ ክቃውም ይኽእል እዩ፤እንተደሊዩ ብኻሊእ ኣገባብ እውን ክገልፅ ይኽል እዩ።ነቲ ህዝቢ ይውክል እዩ እንተዘይብልና እውን ገለ ፀረ ሰላም ሓይልታት ዝተፈፀመ ኣሕዚኑና እዩ’’ እዮም ዝበሉ።  ብፍፁም ህይወት ሰብ ክጠፍእ ኣይነበሮን ንብረት ክዓኑው ኣይነበሮን ኢሎም።  እዚ ቃለ ምልልስ ክሳብ ዝግበር ኣብዘሎ ግዜ ኣብ ሽዱሽተ ወረዳታት ሓደ ፖሊስን ካሊእ ሓደ ዕጡቕን ሚሊሺያን ሓዊሱ 34 ሰባት ከምዝተቐትሉ ኣረጋጊፆም ኣለው። እቲ ሕብረትሰብ ነቲ መጥቓዕቲ ንምክልኻል ፃዕሪ እነተነበረ እውን ካብቲ ናይቲ ሕብረሰብ ይኹን ፖሊስ ዓቕሚ ንላዕሊ ከምዝነበረ ሓቢሮም።ዝተፈፀመ ቕትለት ኣብ ልዕሊ ሓደ ብሄር እዩ ዝብል ካብ ሓቂ ዝረሓቐ ምዃኑ ብምሕባር ከምዚ ኢሎም።  ‘’ኣብዚ መጥቓዕቲ ኦሮሞ ሞይቱ እዩ፥ጉራጌ ሞይቱ፣ከምባታ ሞይቱ፤ትግራዋይ ሞዩ ኣምሓራይ እውን ሞይቱ እዩ።እዚ ከመይ ገይርኻ እዩ ኣብ ሓደ ብሄር ተፈፂሙ ክብሃል ዝኽእል? እዚ ኮነ ተባሂሉ ናብ ሓደ ጫፍ ንምውሳ እዩ’’ ኢሎም።  እዚ ህዝቢ ሓቢሩ ዝነብርን ዝተዋለድን ብማሕበራዊ ርክባት ዝተኣሳሰረን ስለዝኾነ እዚ ክፍፀም ዘይነበሮ ዘሕዝንን ዘሕፍርን እዩ ኢሎም ኣቶ ጀማል።  ክልላዊ መንግስቲ ኦሮሚያን ቤት ፅሕፈት ቀዳማይ ምንስቴርን ኣብ ዝተፈላለዩ ከተማታት መጥቓዕትታት ከምዝተፈፀሙ ኣሚኖም።እቲ ተግባር ዝተፈፀመ ኣብ መንጎ ክልተ ብሄራት ፅልእን ግጭትን ብምልዕዓል ኢትዮጵያ ንምፍራስ ዝዓለሙ ኣካላት እዮም ክብሉ ድሕሪ እቲ ግጭት ጉጅለታት ከምዘለው ሓቢሮም ኣለው።  መንግስቲ ነዚ ብቕልጡፍ ብምርዳእ ናይ ፌደራል ፖሊስን ሰራዊት ሓይልታት ምክልኻልን ምስ ሓይልታት ፀጥታ ናይቲ ክልል ብሓባር ናይ ምክልኻል ስራሕቲ ስለዝተሰርሐ እምበር ካብዚ ንላዕሊ ጥፍኣት ክወርድ ምኽኣ ነይሩ ክብሉ ገሊፆ ም ኣለው።  ምኽትል ፖሊስ ኮሚሽነር ክልል ኦሮሚያ ግርማ ገላን 145 ሰላማዊ ዜጋታትን 11 ኣባልት ፀጥታን ብድምሩ 156 ሰባት ኣብ ክልል ኦሮሚያ ከምዝሞቱ ገሊፆም።ፖሊስ ኮሚሽን ኣዲስ ኣበባ ብወገኑ 8 ስቪላትን 2 ኣባላት ፀጥታን ብድምር 10 ሰባት ከምዝተቐተሉ ኮሚሽነር ኮሚሽን ፖሊስ ኣዲስ ኣበባ ጌቱ ኣርጋው ሓቢሮም።ብመግለፂ መንግስቲ ክሳብ ሕዚ በዝሒ ዝተቐትሉ ሰባት 166 በፂሑ ኣሎ።እቲ መቕተልቲ ብቦምብ፣ጥይት፣ብእምንን ካሎት ነገራትን ብዝተፈፀመ መጥቓዕቲ ምዃኑ ተፈሊጡ ኣሎ።  ኣብዚ ተግባር ተሳቲፎም ዝተብሃሉ ኣስታት 2,000 ሰባት ኣብ ቁፅፅር ምውዓሎም መንግስቲ ኣፍሊጡ ኣሎ።  ብኻሊእ ዜና ሞት ሃጫሉ ሁንዴሳ ስዒቡ ብዝተልዓለ ህውከት ኣብ ከተማታት ኣምቦ፣ነቀምት፣ግምቢን ሆሮ ጉዱሩን ኣብ ዝኣመሰሉ ከተማታትን ናይ ምዕራብ ኦሮሚያ ከባቢታትን ኣንፃራዊ ሰላም ከምዝሰፈነ ብኣንፃሩሩ ድማ ብርክት ዝበሉ ሰባት ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ይውዕሉ ከምዘለውን ሪፖርተርና ናኮር መልካ ገሊፁ ኣሎ።

ግብጺ: ቫይረስኮሮና ካብ ዝረአ 10 ዶክተራትን 6 ጋዜጠኛታትን ምእሳሮም ተሓለቕቲ መሰላት ይገልጹ

VOAnews Tigrigna -

​ኣብ ግብጺ ሓደ ዶክተር፥ ብዛዕባ ድኹም ስርዓተ-ጥዕና`ታ ሃገር  ጽሑፍ ብምውጽኡ ከም ዝተኣሰረ ኣሶሸይትድ ፕረስ ጸብጺቡ። ከምኡ`ውን ሓደ ጋዜጠኛ ብዛዕባ ትኽክለኛነት ቁጽሪ ብቫይረስኮሮና ዝተታሕዙ ሰባት  ብምሕታቱ ካብ ገዝኡ ከምዝተወስደን፥ ሓንቲ ነብሰ-ጾር ሰበይቲ ድማ፥ ቴለፎና ካልእ ሰብ ንቫይረስኮሮና ክሕብር ምስ ተጠቐመሉ ከም ዝተታሕዘት ወሲኹ ጸብጺቡ`ሎ። ​ ብመሰረት ተሓለቕቲ ሰብኣዊ መሰላት እቲ ቫይረስ ካብ ዝርኣይ ጀሚሩ ዛጊት 10 ዶክተራትን ሽዱሽተ ጋዜጠኛታትን ተአሲሮም- ። ግብጺ ካብ ዓረባዊ ዓለም ዝበጽሑ ብቫይረስኮሮና ዝተታሕዙ ከምዘለውዋ ይግለጽ- ልዕሊ 76,000 በቲ ቫይረስ ዝተታሕዙ  ዝሞቱ ድማ ልዕሊ 3,000 ሺሕ መዝጊባ`ላ።

ፈነወ ትግርኛ ሰኑይ

VOAnews Tigrigna -

ፈነወ ትግርኛ ብናይ`ዚ መዓልቲ ዓበይቲ ዜና ይጅምር ። ካብ ኤርትራን ኢትዮጵያን ዝረኽቦም ቃለ-መጠይቓትን ሰሙናዊ መደባትን ድማ የስዕብ ። ሰሙናዊ መደባት ሰኑይ፡ ሳይንስን ተክኖሎጂን / ሕርሻ

ፕረ. ​ጋና  ናና ኣኩፎ ኣዶ ኣብ ናይ ክልተ ሰሙን በይናዊ ውሸባ ምህላው ተገሊጹ

VOAnews Tigrigna -

ፕረዚደንት ​ጋና  ናና ኣኩፎ ኣዶ፥ ምስ ሓደ ብቫይረስኮሮና ዝተታሕዘ ሰብ ድሕሪ ምርኻቡ፥ ናይ ክልተ ሰሙን በይናዊ ውሸባ ጀሚሩ`ሎ። ብመሰረት መግለጺ ወሃቢ ቓል`ቲ ፕረዚደንት: ፕረዚደንት ኣዶ ክውሸብ ዝኸኣለ፥  ሓደ ካብ ላዕለዎት ሰበ-ስልጣናቱ እቲ ቫይረስ ምስ ተረኸቦ፥ ሓካይሙ ክውሸብ ስለ-ዝመኸርዎ`ዩ። እታ ምዕራብ ኣፍሪቃዊት  ሃገር፡ ልዕሊ 19,000 ብቫይረስኮሮና ዝተታሕዙ ዝሞቱ ድማ 117 ምምዝጋባ ኣፍሊጣ`ላ።

ኬንያ: ብሰንኪ ለበዳ ቫይረስኮሮና ደው ኢሉ ዝነበራ ዓለምለኸ በረራ ከምትጅምር ኣፍሊጣ

VOAnews Tigrigna -

ኬንያ ተዓጽዩ ዝነበረ በረራ ከም ትጅምር ኣፍሊጣ። ፕረዚደንት ኡሁሩ ኬንያታ ሎሚ ብዛዕባ ለበዳ ኮቪድ 19 ኣብ ዘሕለፎ መልእኽቲ ነቲ ለበዳ ንምግታእ ተወሲዱ ዝነበረ እገዳታት ምምሕያሽ ከም ዝተገብረሉ ኣፍሊጡ። በዚ መሰረት ካብ ሓምለ 25 ጀሚሩ ዓለም-ለኸ በረራታት ከም ዝጅምር ኣፍሊጡ። ዘቤታዊ በረራታት ድማ ቅድም ኢሉ ኣብዚ ሰሙን`ዚ ክኽፈት ኣዚዙ`ሎ። ከንያታ ኣብ መልእኽቱ፥ ኣብ ናይሮቢ: ሞምባሳን ማንዴራን ዝነበረ ትእዛዝ ካብ ጽባሕ ጀሚሩ ከም ዝለዓል ኣፍሊጡ`ሎ። ተነቢሮም ዝጸንሑ እገዳ ሕላፍ ሰዓት ግን ንሓደ ወርሒ ክቕጽል ተገይሩ`ሎ።

ክልል ኦሮምያ: ኣብ ልዕሊ ተወልደቲ ሓደ ብሄር ዝተባህሉ ነበርቲ መጥቓዕቲ ምፍጻሙ ተገሊጹ

VOAnews Tigrigna -

ኣብ ኢትዮጵያ ክልል ኦሮሚያ ኣብ ልዕሊ ተወለድቲ ሓደ ብሄር ዝተባህሉ ዜጋታት ዘስካሕክሕ መጥቃዕቲ ምውራዱ ነበርቲ ተዛሪቦም። በቲ ግፍዒ ቁጽሮም ብትኽክል ዘይተፈልጠ ሰባት ከም ዝተቐተሉ`ውን ካብቲ መጥቃዕቲ ዝደሓኑ ሰባት ንንድምጺ ኣሜሪካ  ሓቢሮም። እንተኾነ እቲ መጥቃዕቲ ኣብ ልዕሊ ካብ ሓደ ብሄር ዝመጹ`ዮም እንተተባህለ`ኳ እቲ ሕብረተሰብ ነንሕድሕዱ ዝተዋሰብን ዝተዋልደን ብምዃኑ ዝተጎድኡ ሰባት ካብ ዝተፈላለዩ ብሄረ-ሰባት ከም ዘለውዎም ኣመሓዳሪ`ቲ ዞባ ተዛሪቡ`ሎ። ከም ሓበረታ ነበርቲ ዝሓለፈ ሰኑይ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ብዘይተፈልጡ ሰባት ዝተቐተለ ድምጻዊ ሃጫሉ ሁንዴሳ፥ ድሕሪኡ ብዝሰዓበ ጎንጺ ብዙሓት ክሞቱ ከለዉ ብዙሓት ቆሲሎምን ንብረት ዓንዩን`ዩ ። ብኻልእ ወገን፥ ዋና ኣመሓዳሪ ዞባ ኣርሲ ኣቶ ጀማል ኣልዩ፥ ኣብታ ዞባ ካብ ዝርከባ 25 ወረዳታት ኣብ ሽዱሽተ ወረዳታት መጥቃዕቲ ከም ዝወረደን ናይ 34 ሰባት ህይወት ከምዝጠፍአን ኣፍሊጡ`ሎ። እቲ ተግባር ካብ ቁጽጽር ዓቕሚ ፖሊስ ወጻኢ ከም ዝነበረን፡ ሓደ ኣባል ፖሊስ`ውን ከይተረፈ ከምዝተቐተለ ሓቢሩ`ሎ። ቤት ጽሕፈት ቀዳማይ ሚንስተር ኣብ ዝሃቦ ርእይቶ፥ ኣብ መንጎ ክልተ ብሄራት ግጭት ብምልዕዓል ንኢትዮጵያ ናይ ምፍራስ ዕላማ ዘለዎም ወገናት ብድሕሪ መጋረጃ`ቲ መጥቃዕቲ ኣለዉ ኢሉ`ሎ። መንግስቲ ነዚ ተረዲኡ ፈደራል ፖሊስን ሰራዊት ምክልኻልን ምስ ኣካላት ጸጥታ ብምውህሃድ ናይ ምክልኻል ስራሕ እንተዘይሰርሕ ኔሩ ካብኡ ዝገድድ መጥቃዕቲ ምወረደ ኔሩ ኢሉ`ሎ። 145 ሰለማውያን ሰባትን 11 ኣባላት ጸጥታን ብድምር ናይ 156 ዜጋታት ህይወት ምሕላፉ ምኽትል ኮሚሽነር ፖሊስ ኦሮሚያ ግርማ ገላን ሓቢሩ`ሎ። ዛጊት ኣብቲ ጎንጺ ኢድ ኣለዎም ዝተባህሉ ናብ 2000 ዝጽግዑ ሰባት ከምዝተታሕዙ`ውን መንግስቲ ኣፍሊጡ`ሎ-ኣብ ምዕራባዊ ከተማታት ኦሮሚያ ማለት ኣብ ኣምቦ: ነቀምት: ግምቢL ሆሮ ጉዱርን ዝኣመሰላ ከተማታት ግን ኣንጻራዊ ሰላም ከምዝሰፈነን ወኪላትና ይሕብሩ`ለዉ።

ፕረ. ኢሳያስ ኣፈወርቂ ንናይ ሰለስተ መዓልታት ዑደት ትማሊ ግብጺ ኣትዩ

VOAnews Tigrigna -

ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ፥ ንናይ ሰለስተ መዓልታት ዑደት ትማሊ ግብጺ ኣትዩ`ሎ። ብመሰረት መንግስታዊ መርበብ ሓበሬታ ሻባይት፡ ፕረዚደንት ኢሳያስ ምስ ፕረዚድነት ግብጺ ዓብደል ፈታሕ ኣሲሲን ካልኦት ሰበ-ስልጣን ግብጺን ተራኺቡ፥ ብዛዕባ ክልቲኣውን ዞባዊን ጉዳያት ክዛረብ`ዩ። ፕረዚደንት ኢሳያስ ኣፈወርቂ ኣብ ዝሓለፈ ቀረባ ሰሙናት ኢትዮጵያን ሱዳንን`ውን በጺሑ ኔሩ`ዩ። ምስዚ ብዝተኣሳሰር ኣብ ጃፓን ናይ ኤርትራ ኣምባሳደር እስቲፋኖስ ኣፈወርቂ ኣብ ዝለኣኾ ናይ ትዊተር መልእኽቲ፥ ፕረዚደንት ኢሳያስ፥ ኣብ ጉዳያት ቀርኒ ኣፍሪቃ፥ ጉዳይ ተፋስስ ኒል ከምኡ`ውን ማእከላይ ምብራቕ ምስ መራሕቲ ኢትዮጵያ፥ ሱዳንን ግብጽን፥ ብዛዕባ ምሕያል ሰላምን ምትሕብባርን ኣብ ዕቱብን ተኸታታልን ምኽክር ከምዝጸንሐ ኣተንቢሁ`ሎ።   ግብጽን ኢትዮጵያን ኣብ ጉዳይ ምምላእ ማይ ሓዲሽ ግድብ ህዳሴ፥ድሕሪ ምስሕሓብ፥ ኣብ ጽዑቕ ልዝብ ተጸሚደን ከምዘለዋ ይፍለጥ።

Pages

Subscribe to shekortet.com aggregator - Eritrea